Ahoi Ashtami · अहोई अष्टमी
Friday, 22 October 2027 (New Delhi)
Story and significance
Ahoi Ashtami, on Kartika Krishna Ashtami, four days after Karwa Chauth and eight days before Diwali, is a fast kept by mothers for the long life and well-being of their children. The story tells of a mother who, digging soil, accidentally killed a cub of a porcupine (syahu); her own seven sons died one by one. On the advice of an elder she worshipped Ahoi Mata, a form of Parvati, with the syahu and its cubs, asked forgiveness and served others, and her sons were restored. Ahoi Mata is drawn on the wall with eight corners (ashta koshtha).
कार्तिक कृष्ण अष्टमी को, करवा चौथ के चार दिन बाद और दीवाली से आठ दिन पहले, अहोई अष्टमी का व्रत माताएँ संतान की लंबी आयु और कल्याण के लिए रखती हैं। कथा है कि मिट्टी खोदते समय एक माँ से अनजाने में साही (स्याहु) का बच्चा मर गया; फिर उसके सातों बेटे एक-एक कर चल बसे। एक बुजुर्ग की सलाह पर उसने स्याहु और उसके बच्चों सहित पार्वती रूप अहोई माता की पूजा की, क्षमा माँगी और सेवा की, तो उसके बेटे लौट आए। अहोई माता को दीवार पर आठ कोष्ठकों के साथ बनाया जाता है।
Muhurat
Puja in the evening (pradosh); the fast is broken after seeing the stars, or for some, the late-rising moon.
पूजा शाम को (प्रदोष); व्रत तारे देखकर, या कुछ परिवारों में देर से निकलने वाला चंद्रमा देखकर खोला जाता है।
Samagri (what you need)
- A picture of Ahoi Mata, or drawing her on the wall with geru or kumkum, with the syahu and her cubs
अहोई माता का चित्र, या गेरू या रोली से स्याहु और बच्चों सहित दीवार पर बनाई आकृति - A pot (karwa) of water
जल भरा करवा - Rice, milk and roli
चावल, दूध और रोली - Puri, halwa or meethe puye as bhog
भोग के लिए पूरी, हलवा या मीठे पुए - A silver Ahoi pendant (syahu mala) on a thread, as in many families
कई परिवारों की तरह धागे में चाँदी की अहोई (स्याहु माला) - A diya
दीपक
Puja vidhi, step by step
- Mothers keep a fast from sunrise, traditionally without water, until the stars appear.
माताएँ सूर्योदय से तारे निकलने तक, परंपरा से निर्जला, व्रत रखती हैं। - In the evening, draw or set up Ahoi Mata with the syahu and her cubs, and place a pot of water beside her.
शाम को स्याहु और बच्चों सहित अहोई माता बनाएँ या स्थापित करें, पास में जल भरा करवा रखें। - Worship with roli, rice, milk and flowers, and offer puri, halwa and other bhog.
रोली, चावल, दूध और फूलों से पूजा कर पूरी, हलवा आदि का भोग लगाएँ। - Listen to the Ahoi Mata vrat katha with the children, and pray for their well-being.
बच्चों के साथ अहोई माता की व्रत कथा सुनें और उनके कल्याण की प्रार्थना करें। - Offer water (arghya) to the stars and break the fast; give the bhog to the mother-in-law or elders.
तारों को अर्घ्य देकर व्रत खोलें; भोग सास या बड़ों को दें।
Mantra
ॐ अहोई माता नमः
Om Ahoi Mata Namah
Do
- Spend time with your children and bless them today.
आज बच्चों के साथ समय बिताएँ और उन्हें आशीर्वाद दें।
Avoid
- Avoid digging the soil on this day, as the story teaches, and use sharp tools with care.
कथा की सीख के अनुसार आज मिट्टी न खोदें, और नुकीले औजार सावधानी से बरतें।
Read in தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം
தமிழ்
கார்த்திகை கிருஷ்ண அஷ்டமியில், கர்வா சௌத்துக்கு நான்கு நாள் கழித்தும் தீபாவளிக்கு எட்டு நாள் முன்பும் வரும் அஹோய் அஷ்டமி, குழந்தைகளின் நீண்ட ஆயுளுக்கும் நலனுக்கும் தாய்மார் இருக்கும் விரதம். மண் தோண்டும்போது ஒரு தாய் அறியாமல் முள்ளம்பன்றிக் (ஸ்யாஹு) குட்டியைக் கொன்றாள்; பின் அவளின் ஏழு மகன்களும் ஒவ்வொருவராக இறந்தனர். ஒரு முதியவரின் அறிவுரைப்படி ஸ்யாஹுவுடனும் குட்டிகளுடனும் பார்வதியின் வடிவான அஹோய் மாதாவைப் பூஜித்து, மன்னிப்புக் கேட்டு, சேவை செய்தாள்; மகன்கள் மீண்டனர். அஹோய் மாதாவை எட்டுக் கட்டங்களுடன் சுவரில் வரைவர்.
- தாய்மார் சூரிய உதயம் முதல் நட்சத்திரம் தோன்றும் வரை, மரபுப்படி நீரின்றி, விரதம் இருப்பர்.
- மாலையில் ஸ்யாஹு, குட்டிகளுடன் அஹோய் மாதாவை வரைந்து அல்லது வைத்து, அருகில் நீர்க் கரகம் வையுங்கள்.
- குங்குமம், அரிசி, பால், பூக்களால் பூஜித்துப் பூரி, அல்வா நைவேத்தியம் செய்யுங்கள்.
- குழந்தைகளுடன் அஹோய் மாதா விரதக் கதை கேட்டு அவர்கள் நலனுக்கு வேண்டுங்கள்.
- நட்சத்திரங்களுக்கு அர்க்கியம் தந்து விரதம் முடியுங்கள்; நைவேத்தியத்தை மாமியாருக்கோ பெரியோருக்கோ கொடுங்கள்.
తెలుగు
కార్తీక కృష్ణ అష్టమి నాడు, కర్వా చౌథ్ తర్వాత నాలుగు రోజులకు, దీపావళికి ఎనిమిది రోజుల ముందు వచ్చే అహోయీ అష్టమి, పిల్లల ఆయుష్షు, క్షేమం కోసం తల్లులు చేసే వ్రతం. మట్టి తవ్వుతూ ఒక తల్లి తెలియక ముళ్ళపంది (స్యాహు) పిల్లను చంపింది; తర్వాత ఆమె ఏడుగురు కొడుకులు ఒక్కొక్కరుగా చనిపోయారు. ఒక పెద్దావిడ సలహాతో స్యాహు, దాని పిల్లలతో పాటు పార్వతీ రూపమైన అహోయీ మాతను పూజించి, క్షమాపణ కోరి, సేవ చేసింది; కొడుకులు తిరిగి వచ్చారు. అహోయీ మాతను ఎనిమిది గళ్ళతో గోడపై గీస్తారు.
- తల్లులు సూర్యోదయం నుంచి నక్షత్రాలు కనిపించే వరకు, ఆచారం ప్రకారం నీళ్ళు లేకుండా, ఉపవాసం ఉంటారు.
- సాయంత్రం స్యాహు, పిల్లలతో అహోయీ మాతను గీసి లేదా ఉంచి, పక్కన నీటి కలశం పెట్టండి.
- కుంకుమ, బియ్యం, పాలు, పూలతో పూజించి పూరీ, హల్వా నైవేద్యం పెట్టండి.
- పిల్లలతో కలిసి అహోయీ మాత వ్రత కథ విని వారి క్షేమం కోసం ప్రార్థించండి.
- నక్షత్రాలకు అర్ఘ్యం ఇచ్చి ఉపవాసం విరమించండి; నైవేద్యం అత్తగారికి లేదా పెద్దలకు ఇవ్వండి.
ಕನ್ನಡ
ಕಾರ್ತಿಕ ಕೃಷ್ಣ ಅಷ್ಟಮಿಯಂದು, ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ನ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಮತ್ತು ದೀಪಾವಳಿಗೆ ಎಂಟು ದಿನ ಮುಂಚೆ ಬರುವ ಅಹೋಯಿ ಅಷ್ಟಮಿ, ಮಕ್ಕಳ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ತಾಯಂದಿರು ಮಾಡುವ ವ್ರತ. ಮಣ್ಣು ಅಗೆಯುವಾಗ ಒಬ್ಬ ತಾಯಿ ತಿಳಿಯದೆ ಮುಳ್ಳುಹಂದಿಯ (ಸ್ಯಾಹು) ಮರಿಯನ್ನು ಕೊಂದಳು; ನಂತರ ಅವಳ ಏಳು ಮಕ್ಕಳೂ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಾಗಿ ಸತ್ತರು. ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯಳ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಸ್ಯಾಹು ಮತ್ತು ಮರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಾರ್ವತಿಯ ರೂಪವಾದ ಅಹೋಯಿ ಮಾತೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಿ, ಸೇವೆ ಮಾಡಿದಳು; ಮಕ್ಕಳು ಮರಳಿ ಬಂದರು. ಅಹೋಯಿ ಮಾತೆಯನ್ನು ಎಂಟು ಕೋಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.
- ತಾಯಂದಿರು ಸೂರ್ಯೋದಯದಿಂದ ನಕ್ಷತ್ರ ಕಾಣುವವರೆಗೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ನೀರಿಲ್ಲದೆ, ಉಪವಾಸವಿರುತ್ತಾರೆ.
- ಸಂಜೆ ಸ್ಯಾಹು ಮತ್ತು ಮರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಹೋಯಿ ಮಾತೆಯನ್ನು ಬರೆದು ಅಥವಾ ಇಟ್ಟು, ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕಲಶ ಇಡಿ.
- ಕುಂಕುಮ, ಅಕ್ಕಿ, ಹಾಲು, ಹೂವಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಪೂರಿ, ಹಲ್ವಾ ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡಿ.
- ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಅಹೋಯಿ ಮಾತೆಯ ವ್ರತ ಕಥೆ ಕೇಳಿ ಅವರ ಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ.
- ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯ ಕೊಟ್ಟು ಉಪವಾಸ ಮುರಿಯಿರಿ; ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅತ್ತೆ ಅಥವಾ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಕೊಡಿ.
മലയാളം
കാർത്തിക കൃഷ്ണ അഷ്ടമിയിൽ, കർവാ ചൗത്തിന് നാല് ദിവസം കഴിഞ്ഞും ദീപാവലിക്ക് എട്ട് ദിവസം മുമ്പും വരുന്ന അഹോയി അഷ്ടമി, മക്കളുടെ ദീർഘായുസ്സിനും ക്ഷേമത്തിനുമായി അമ്മമാർ നോക്കുന്ന വ്രതമാണ്. മണ്ണ് കുഴിക്കുമ്പോൾ ഒരമ്മ അറിയാതെ മുള്ളൻപന്നിയുടെ (സ്യാഹു) കുഞ്ഞിനെ കൊന്നു; പിന്നീട് അവളുടെ ഏഴ് മക്കളും ഓരോരുത്തരായി മരിച്ചു. ഒരു വൃദ്ധയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം സ്യാഹുവിനോടും കുഞ്ഞുങ്ങളോടുമൊപ്പം പാർവതീരൂപമായ അഹോയി മാതാവിനെ പൂജിച്ച്, ക്ഷമ ചോദിച്ച്, സേവനം ചെയ്തു; മക്കൾ തിരികെ വന്നു. അഹോയി മാതാവിനെ എട്ട് കള്ളികളോടെ ചുമരിൽ വരയ്ക്കുന്നു.
- അമ്മമാർ സൂര്യോദയം മുതൽ നക്ഷത്രം കാണും വരെ, ആചാരമനുസരിച്ച് വെള്ളമില്ലാതെ, ഉപവസിക്കുന്നു.
- വൈകുന്നേരം സ്യാഹുവിനോടും കുഞ്ഞുങ്ങളോടുമൊപ്പം അഹോയി മാതാവിനെ വരയ്ക്കുകയോ വെക്കുകയോ ചെയ്ത്, അടുത്ത് വെള്ളക്കലശം വെക്കുക.
- കുങ്കുമം, അരി, പാൽ, പൂക്കൾ എന്നിവ കൊണ്ട് പൂജിച്ച് പൂരി, ഹൽവ നിവേദിക്കുക.
- മക്കളോടൊപ്പം അഹോയി മാതാവിന്റെ വ്രതകഥ കേട്ട് അവരുടെ ക്ഷേമത്തിനായി പ്രാർത്ഥിക്കുക.
- നക്ഷത്രങ്ങൾക്ക് അർഘ്യം നൽകി ഉപവാസം അവസാനിപ്പിക്കുക; നിവേദ്യം അമ്മായിയമ്മയ്ക്കോ മുതിർന്നവർക്കോ നൽകുക.